Tháng 7/2008, trên cơ sở nâng cấp các Trung tâm Nghiên cứu sẵn có của Học viện Quan hệ Quốc tế trước đây, Viện nghiên cứu chiến lược Ngoại giao (Học viện Ngoại giao) đã chính thức được thành lập bao gồm Trung tâm Nghiên cứu Chính trị và An ninh, Trung tâm Nghiên cứu Phát triển và Hội nhập Quốc tế, Trung tâm Nghiên cứu Khu vực và Chính sách Đối ngoại, Trung tâm Nghiên cứu Lịch sử Ngoại giao.
Tuy mới được thành lập trong thời gian rất ngắn, bước đầu Viện đã gắn được nghiên cứu của giới học thuật với nghiên cứu của Bộ Ngoại giao, đồng thời xác định được chương trình nghiên cứu khoa học của bộ Ngoại giao cho hai năm 2008 và 2009. Nội dung nghiên cứu không chỉ liên quan đến các vấn đề chính trị - ngoại giao mà cả các lĩnh vực khác như luật, văn hóa đối ngoại và kinh tế. Đặc biệt, hiện nay Viện đang tích cực triển khai thực hiện đề tài nghiên cứu khoa học cấp Nhà nước mang mã số KX.04.03/06-10.
Về hoạt động ngoại giao kênh II, Viện đã tích cực tham gia các cuộc họp của Hội đồng về Hợp tác An ninh ở Châu Á - Thái Bình Dương (CSCAP); Hệ thống các viện nghiên cứu quốc tế của các nước ASEAN (ASEAN - ISIS)… đặc biệt tiến hành các cuộc đối thoại hàng năm một cách chất lượng và thực chất hơn với các Viện nghiên cứu quốc tế trong khu vực.
Trên đây chỉ là những kết quả bước đầu mà Viện đạt được. Chúng tôi sẽ xây dựng và hoàn thiện từng bước về các mặt nhân sự, nhiệm vụ và quan hệ với các đối tác trong và ngoài nước.
Về lâu dài, Viện sẽ chú trọng đến ba hướng nghiên cứu chủ yếu. Một là, nắm bắt được các đặc điểm của tình hình thế giới và những xu thế phát triển của quan hệ quốc tế. Hai là, đưa ra những kiến nghị về chính sách cho Đảng và Nhà nước trên cơ sở kết hợp nghiên cứu mang tính chất hệ thống của Viện với nghiên cứu động thái của các Vụ trong Bộ Ngoại giao. Ba là, tổng kết các hoạt động đối ngoại cũng như những bài học kinh nghiệm trong công tác đối ngoại của Đảng và Nhà nước ta trong những thập kỷ qua.
Dương Văn Quảng,
Giám đốc Học viện Ngoại giao