Ngoại giao Thứ Năm, 08/12/2011-8:54 AM
Kỷ niệm đáng nhớ của một nhà ngoại giao

Từ cái ngăn kéo ở Mexico...

Năm 1975, “Năm quốc tế phụ nữ” của Liên hiệp quốc được tổ chức ở thủ đô Mexico. Hơn 100 đoàn từ khắp thế giới tham dự. Riêng Việt Nam có hai đoàn, một của Việt Nam Dân chủ Cộng hòa và một của Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam. Mỗi đoàn của ta đều do Phó chủ tịch Hội Liên hiệp phụ nữ dẫn đầu. Đoàn miền Bắc còn có anh Đinh Nho Liêm, Đại sứ Hà Văn Lâu, miền Nam có Đại sứ Võ Anh Tuấn và Phan Minh Hiền (Đại sứ ở Tiệp Khắc).

Lúc đó tôi đang công tác ở Cuba, được cử phục vụ đoàn và được giao trách nhiệm luôn có mặt ở hội nghị để theo dõi nội dung phát biểu của các đoàn khác. Buổi sáng thứ hai của hội nghị, tôi ngồi giữa hội trường theo dõi phát biểu của một bà trưởng đoàn nào đó. Giọng bà nói sang sảng nhưng khổ nỗi không thấy rõ mặt vì bị cái bục cao che lấp gần hết. Nhiều phóng viên ảnh loay hoay tìm một vị trí thuận lợi để chụp nhưng rất khó khăn đành tản ra hành lang.

Tôi chợt nghĩ đến việc trưởng đoàn ta sẽ phát biểu vào buổi chiều. Nếu cứ để tự nhiên thế này thì cũng sẽ rơi vào tình hình tương tự, hoàn toàn bất lợi. Thời điểm đó ta vừa giải phóng miền Nam, thế giới ngưỡng mộ nên cần thể hiện tư thế đàng hoàng, tự tin.

Nghĩ là chuyện đơn giản tôi không báo cáo ý định mà chỉ xin phép lãnh đạo đoàn được lên hội trường sớm hơn trong phiên họp toàn thể buổi chiều. Tôi bắt taxi đến nơi họp, tìm cách làm quen một phóng viên người địa phương. Sau câu chuyện vui vẻ, có phần thân mật, tôi mạnh dạn kéo anh ta vào cánh gà hội trường. Tôi nói rõ ý định của mình rồi nhờ anh ta tìm giúp một hoặc thậm chí hai cái ngăn kéo bàn để sẵn ở đó. Vài phút trước khi trưởng đoàn ta phát biểu, tôi chỉ để anh ta đặt cái ngăn kéo vào chân bục. Xong xuôi tôi cảm ơn anh ta rồi chạy xuống hội trường theo dõi. Nhờ cộng thêm độ cao của ngăn kéo (khoảng 20cm), trưởng đoàn ta đứng phát biểu trong tư thế đàng hoàng, các phóng viên thoải mái chọn góc độ thích hợp để bấm máy. Tôi cảm thấy nhẹ nhàng!

Sáng hôm sau, khi tôi đang uống nước ở hành lang, anh phóng viên tiến đến chúc mừng bài phát biểu của đoàn ta nhưng cũng không quên đề nghị tôi có tiền bồi dưỡng việc anh ta đã làm cho đoàn. Tôi hỏi bao nhiêu thì anh ta có vẻ ngần ngại nói: chỉ có 20 đôla thôi mà!

Tôi hơi bất ngờ và bối rối nhưng cũng kịp nghĩ ra một giải pháp để xử lý. Tôi nói tôi nợ anh ta tiền thù lao, nhưng anh ta cũng nợ tôi tiền sử dụng ảnh của trưởng đoàn để đăng báo. Thế là hòa. Phóng viên cười hơi miễn cưỡng, bắt tay tôi rồi đi. Sau đó tôi có kể lại cho anh Đinh Nho Liêm và anh Hà Văn Lâu câu chuyện này. May mà hai anh không phê phán gì, nhưng cho một câu: “cậu hơi keo!”.

Hơn 35 năm sau, nhớ lại sự cố này, tôi cảm thấy vui vì đã góp phần tránh được tình huống nhạy cảm khi trưởng đoàn Việt Nam phát biểu tại hội nghị. Tuy vậy, cũng cảm thấy có chút áy náy vì đã xử lý mối quan hệ với phóng viên đã giúp đỡ mình có phần không được “fair play” lắm!

Nhưng làm sao được?! Vì lúc đó, với cán bộ như chúng tôi, chỉ được phát 30 cent mỗi ngày để tiêu vặt!

Đến cái bục ở Nicaragua

Chiếc IL-62, chuyên cơ chở Thủ tướng Phạm Văn Đồng hạ cánh xuống sân bay Managua, thủ đô Nicaragua vào lúc chập choạng một tối tháng 9/1979. Ngoài trời mưa khá to. Qua cửa sổ máy bay, tôi thấy các vị lãnh đạo Mặt trận giải phóng dân tộc Sandino trong quân phục màu xanh ôliu, các vị trong Chính phủ cách mạng lâm thời và một số quần chúng, hàng ngũ chỉnh tề chờ đón đoàn.

Cầu thang đã tiếp cận máy bay, cửa máy bay đã mở, nhưng hơn 5 phút trôi qua Thủ tướng và đoàn vẫn chưa được mời xuống. Rồi tôi thấy xuất hiện một ôtô tải nhẹ có chở hai người với hai bục gỗ tiến đến cầu thang máy bay. Thủ tướng và đoàn được mời xuống trong lúc cơn mưa vẫn tiếp tục. Không có 7 phát đại bác, không băng cờ khẩu hiệu, không hoa nhưng có đủ 9 thành viên ban lãnh đạo toàn quốc Mặt trận Sandino (tức Bộ chính trị) cùng các thành viên chính phủ Cách mạng lâm thời và các Ủy viên Trung ương Mặt trận Sandino chào đón Thủ tướng một cách nồng nhiệt và chân thành.

Hôm sau tôi mới biết đây là lần đầu tiên một chiếc máy bay của Liên Xô hạ cánh xuống sân bay. Cửa của chiếc IL-62 cao hơn các máy bay khác của phương Tây nên cầu thang thường dùng ở sân bay không đạt được độ cao của cửa máy bay. Bạn phải đối phó bằng cách đặt lên đỉnh cầu thang 2 bục gỗ để tạo mặt bằng giữa cửa máy bay với cầu thang.

Gần một năm sau, cuối tháng 6/1980, tôi trở lại Nicaragua nhận nhiệm vụ mở Đại sứ quán và làm Đại biện lâm thời. Trong hoạt động ngoại giao tôi có nhiều dịp gặp, làm việc với Mục sư Miguel de Escoto, Bộ trưởng Ngoại giao Nicaragua. Mỗi lúc gặp tôi thường chào và hỏi thăm sức khỏe Bộ trưởng. Ông hóm hỉnh trả lời: anh hỏi làm gì nữa, không thấy tôi béo tròn thế này rồi sao! Trong một cuộc chiêu đãi tôi ngồi cùng bàn với Bộ trưởng. Đang lúc chuyện trò vui vẻ, Bộ trưởng hỏi tôi anh có nhớ và biết ai là người đặt hai cái bục gỗ lên cầu thang máy bay để Thủ tướng và đoàn xuống không?

“Thực lòng không biết”- tôi trả lời. Bộ trưởng nói: hôm nay tôi tiết lộ với anh một bí mật, người đó chính là tôi. Rồi Bộ trưởng kể tiếp cho tôi nghe việc tìm kiếm cái bục đó vất vả như thế nào.

Đó là một kỷ niệm đáng nhớ với Bộ trưởng Escoto và cả với tôi.

Lê Nguyễn

(*Tác giả nguyên là Thứ trưởng Ngoại giao Nguyễn Văn Ngạnh)


In bài này Gửi bài viết
Ý kiến của bạn
Tên của bạn:  
Email của bạn:  
Tệp đính kèm:
Tiêu đề:  
Nội dung:  
    [ Các bài mới ]
    [ Các bài đã đăng ]




    Chuyện ngoại giao
    Ngoại giao ẩm thực đi vào trường học Duyên và nợ với ngoại giao văn hóa
    Công phu võ Việt ở Ba Lan “Vũ khí mềm” của Đệ nhất phu nhân
    Hành khúc Ngoại giao kinh tế đa phương Lễ tân ngoại giao phá cách ở Cuba
    Việt Nam - Nhật Bản: Nắng mưa cùng thuyền Vĩnh biệt nữ Anh hùng Moncada
    Thảm họa kép tại Nhật Bản: Những ký ức khó phai Khi phái đẹp là Đại sứ
    Kỷ niệm 40 năm ngày ký Hiệp định Paris
    Lãnh tụ Fidel Castro Nguyên thủ nước ngoài đầu tiên thăm vùng giải phóng Lời cảm ơn
    Lịch sử là quá khứ hướng tới tương lai Hiệp định Paris: những chặng đường của một chiến thắng
    Hoạt động quân sự trên chiến trường miền Nam 1968-1973 Nhớ về chiến thắng Quảng Trị 1972
    Hà Văn Lâu: Người đi tiền trạm Bàn đàm phán và câu chuyện thắng - thua
    Những câu chuyện vui về Hội nghị Paris Nhà Ngoại giao Lưu Văn Lợi: Những cảm nhận riêng
    Thứ trưởng Ngoại giao Phạm Quang Vinh tiếp Đại sứ Pakistan chào xã giao Thứ trưởng Ngoại giao Hà Kim Ngọc tiếp Trưởng đại diện UNDP tại Việt Nam
    Vĩnh biệt nữ Anh hùng Moncada Đại sứ Đan Mạch đạp xe hưởng ứng “Giờ Trái đất 2014”
    Giao lưu với 21 nhà ngoại giao trẻ các châu lục tại Islamabad Thảm họa kép tại Nhật Bản: Những ký ức khó phai
    Lễ hội ẩm thực nhân Ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3 Khi phái đẹp là Đại sứ
    Bộ Ngoại giao tưng bừng kỷ niệm ngày 8/3 Cặp bạn đời hiếm có
    Trang chủ Giới thiệu Liên hệ tòa soạn Liên hệ quảng cáo Đặt làm trang chủ