Thế giới toàn cảnh Thứ Sáu, 09/03/2012-9:30 AM
Thủ tướng Israel thăm Mỹ: Cần nhiều hơn những câu nói êm tai
Thủ tướng Israel Netanyahu (trái) và Tổng thống Mỹ Barak Obama.
Đến Mỹ tuần này chủ yếu để bàn về vấn đề nóng bỏng Iran, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đã được Tổng thống Barack Obama nói như “rót nhạc vào tai”, nhưng chừng đó chưa đủ để trả lời câu hỏi có tấn công Iran hay không?

Ông Netanyahu không thể không cảm thấy lọt tai khi tại cuộc gặp chung với nhóm các nghị sĩ ủng hộ Israel ở Washington, ông Obama nhấn mạnh: “Các nhà lãnh đạo Iran phải hiểu rằng tôi không có chính sách ngăn chặn mà có chính sách ngăn cản Iran có vũ khí hạt nhân”. Ông đồng thời khẳng định một Iran có vũ khí hạt nhân cũng là nguy cơ không chỉ với Israel mà với cả an ninh quốc gia Mỹ, đẩy khu vực bất ổn nhất thế giới này vào một cuộc chạy đua hạt nhân rất nguy hiểm.

Thế nhưng, những lời lẽ trấn an này không có nghĩa là tất cả những trăn trở của Israel đã có lời giải. Ngay trước khi sang Mỹ, Thủ tướng Netanyahu quả quyết: “Giờ chúng ta không còn nhiều thời gian. Tôi nghĩ rằng cần phải đưa ra những đòi hỏi rất rõ ràng đối với Iran”.

Ông Colin Kahl, người từng là phó trợ lý cho Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ về vấn đề Trung Đông, nhận định: “Vấn đề không phải là Israel tin rằng Iran sắp chế tạo được bom. Vấn đề là Israel sợ rằng chương trình của Iran sắp vượt ra ngoài tầm với của cuộc tấn công quân sự từ Israel.

Về phần mình, dù từng tuyên bố “xóa sổ nhà nước Do thái” nhưng Iran trong lịch sử chưa từng có ý định tiến hành chiến tranh chống lại một nước khác. Cuộc chiến gần đây nhất với Iraq là do ông Saddam Hussein phát động. Trong bối cảnh đó, hạt nhân quân sự đối với Iran trước tiên được xem như một phương tiện tự vệ nhằm bảo vệ đất nước. Iran cũng chẳng dại gì ném bom Israel vì biết rằng Tel Aviv cũng có thể trả đũa bằng vũ khí hạt nhân, như một thế cân bằng trong thời Chiến tranh Lạnh. Do vậy, trong con mắt người dân Iran, chương trình hạt nhân thực ra chỉ là cái cớ để phương Tây tìm cách lật đổ chế độ.

Có người còn cho rằng những động thái lớn tiếng của Israel chẳng qua là thủ thuật nhằm đánh lạc hướng chú ý của dư luận trong khi vấn đề chiếm đóng lãnh thổ của Palestine cũng như việc xây dựng khu định cư vẫn tiếp tục được Israel theo đuổi bất chấp sự phản đối của Mỹ và cộng đồng dư luận quốc tế. Chiến tranh vẫn là điều không ai mong muốn, thế nhưng chiến tranh thường không diễn biến theo ý chí của con người, những phán đoán sai lầm hoặc đòi hỏi chính trị nội bộ trong giai đoạn nào đó đều có thể bắt nguồn cho chiến tranh.

Từ những năm 90 dưới thời Tổng thống Bill Clinton, Mỹ đã cho rằng chỉ có thể dùng biện pháp “ép buộc” để giải quyết hồ sơ hạt nhân Iran. Cựu Tổng thống Bush và đương kim Tổng thống Obama cũng theo đuổi chính sách này. Trước khi áp dụng chính sách ép buộc đó, chương trình hạt nhân của Iran chỉ ở giai đoạn sơ khai, Iran cũng chưa hề có một lò ly tâm làm giàu urani nào. Thế mà hiện tại, theo báo cáo của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA), Iran có đến 8.000 lò ly tâm đang hoạt động với trữ lượng urani được làm giàu ở mức độ thấp.

Thất bại đã quá rõ ràng, khi các biện pháp trừng phạt vốn được cho là “để ngăn ngừa chiến tranh” đang dần biến thành “chiến tranh kinh tế”. Mà kết quả cuối cùng là các biện pháp cấm vận sẽ không đủ mạnh để làm tê liệt Iran và chắc chắn sẽ thất bại và phản tác dụng. Các biện pháp cấm vận có thể gây thiệt hại cho nền kinh tế Iran, nhưng nước này có đủ ngân sách để theo đuổi tham vọng hạt nhân của họ.

Chiến tranh là lựa chọn không thể hình dung được, bởi vì bất cứ cuộc xung đột nào giữa Iran và phương Tây đều có thể dẫn đến một cuộc khủng hoảng quốc tế. Trong khi đó, hiện nay nền kinh tế thế giới quá mỏng manh nên không thể chịu đựng bất cứ cú sốc lớn nào. Mặc dù các cuộc đàm phán không thể giải quyết những khác biệt chiến lược và hệ tư tưởng, nhưng chúng là biện pháp quan trọng và cần thiết để xây dựng lòng tin và khắc phục sự hiểu lầm lẫn nhau giữa các bên. Thực tế, Iran rất quan tâm đến việc nối lại các cuộc đàm phán. Thổ Nhĩ Kỳ và Nga ủng hộ quan điểm đó, vì vậy quả bóng hiện đang nằm trên sân của Mỹ và phương Tây.

Mặt khác, một cuộc tấn công của Israel chống Iran sẽ là một thảm họa cho phe đối lập Iran và ngược lại đề cao nước Cộng hòa Hồi giáo. Một cuộc tấn công như vậy cũng sẽ củng cố tính hợp pháp mà chế độ Iran đang chứng minh để tiếp tục theo đuổi chương trình hạt nhân. Theo đó, không một liên minh khu vực nào có thể bảo vệ nước này ngoài việc phát triển các công cụ răn đe.

Vì lẽ đó, có vẻ như hiện tại Israel vẫn đang tìm kiếm sự rõ ràng hơn từ phía Washington, ít nhất là đợi đến bao giờ, hoặc lằn ranh đỏ mà Mỹ vạch ra cho Iran như thế nào bị xem là vi phạm. Thế nhưng, ở thời điểm hiện tại, Tổng thống Obama khó có thể đưa ra cam kết rõ ràng hơn với giới lãnh đạo Israel ngoài những câu nói êm tai.

Kim Chung


In bài này Gửi bài viết
Ý kiến của bạn
Tên của bạn:  
Email của bạn:  
Tệp đính kèm:
Tiêu đề:  
Nội dung:  
    [ Các bài mới ]
    [ Các bài đã đăng ]




    Tư liệu
    IPU tái khẳng định cam kết về hòa bình và dân chủ Các nước nhỏ trong hệ thống quốc tế
    Chứng cứ của Trung Quốc về Hoàng Sa và Trường Sa: Phi lý, phản khoa học (kỳ 2) Chứng cứ của Trung Quốc về Hoàng Sa và Trường Sa: Phi lý, phản khoa học (kỳ 1)
    Ngoại giao biến đổi khí hậu: Thỏa hiệp là chủ đạo? Tác động của toàn cầu hóa tới chủ nghĩa dân tộc
    Vũ khí hạt nhân giúp duy trì hòa bình? An ninh hạt nhân, an ninh toàn cầu
    Tại sao Crimea lại trở thành điểm nóng? Cuộc chiến màu sắc ở Thái Lan

    Afghanistan công bố kết quả cuối cùng bầu cử Tổng thống Chính phủ và các phe phái ở Yemen ký thỏa thuận hòa bình
    Trung Quốc rút quân khỏi biên giới tranh chấp với Ấn Độ Australia mở chiến dịch lớn chống khủng bố
    Tổng thống Ukraina tiếp tục kêu gọi Mỹ viện trợ quân sự Phiến quân IS chiếm nhiều làng mạc trên biên giới Syria – Thổ Nhĩ Kì
    Nhật – Hàn nối lại đàm phán về vấn đề “phụ nữ mua vui” Trung Quốc, Ấn Độ ký các thỏa thuận hợp tác quan trọng
    Hạ viện Mỹ thông qua kế hoạch vũ trang cho phe nổi dậy Syria Mỹ sẽ không mở cuộc chiến trên bộ tại Iraq
    Trang chủ Giới thiệu Liên hệ tòa soạn Liên hệ quảng cáo Đặt làm trang chủ